യമൻ-സൗദി യുദ്ധം: പശ്ചിമേഷ്യയെ പിടിച്ചുകുലുക്കുന്ന സംഘർഷത്തിന്റെ കാരണങ്ങളും ഇന്നത്തെ അവസ്ഥയും
മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സാമ്പത്തിക സുസ്ഥിരതയെയും പ്രാദേശിക സുരക്ഷയെയും ഒരുപോലെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്തിയ പ്രധാന പ്രഹരങ്ങളിലൊന്നാണ് നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന യമൻ-സൗദി അറേബ്യ യുദ്ധവും അതിന്റെ അനുബന്ധ സംഭവവികാസങ്ങളും. 2011-ലെ അറബ് വസന്തത്തെത്തുടർന്ന് യമനിൽ ഉടലെടുത്ത കടുത്ത രാഷ്ട്രീയ പ്രതിസന്ധിയാണ് ഈ മഹാദുരന്തത്തിന് അടിത്തറയിട്ടത്. പ്രസിഡന്റ് അലി അബ്ദുള്ള സാലിഹ് അധികാരമൊഴിഞ്ഞതോടെ രാജ്യത്തുണ്ടായ ഭ ഭരണപരമായ ശൂന്യത മുതലെടുത്ത് വടക്കൻ യമനിൽ സ്വാധീനമുള്ള ഷിയാ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ഹൂതി വിമതർ രാജ്യത്തിന്റെ പ്രധാന നഗരങ്ങൾ ഒന്നൊന്നായി പിടിച്ചെടുക്കാൻ തുടങ്ങി. 2014-ൽ തലസ്ഥാനമായ സനാ ഹൂതികൾ പൂർണ്ണമായും നിയന്ത്രണത്തിലാക്കുകയും ഔദ്യോഗിക സർക്കാരിനെ പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തതോടെ യമൻ പൂർണ്ണമായ ആഭ്യന്തരയുദ്ധത്തിലേക്ക് കൂപ്പുകുത്തി.
തങ്ങളുടെ തെക്കൻ അതിർത്തി പ്രദേശത്ത് ഇറാൻ പിന്തുണയുള്ള ഒരു ശിയാ ഭരണകൂടം ശക്തി പ്രാപിക്കുന്നത് സ്വന്തം ദേശീയ സുരക്ഷയ്ക്ക് കടുത്ത ഭീഷണിയാണെന്ന് വിലയിരുത്തിയ സൗദി അറേബ്യ 2015 മാർച്ച് മാസത്തിൽ നേരിട്ട് യുദ്ധത്തിൽ ഇടപെടാൻ തീരുമാനിക്കുകയായിരുന്നു. യമനിലെ നിയമപരമായ സർക്കാരിനെ പുനഃസ്ഥാപിക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ സൗദിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രമുഖ അറബ് രാജ്യങ്ങൾ അടങ്ങുന്ന സൈനിക സഖ്യം രൂപീകരിക്കുകയും യമനിലുടനീളം ശക്തമായ വ്യോമാക്രമണങ്ങളും ഉപരോധങ്ങളും ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ സൗദി പ്രതീക്ഷിച്ചതുപോലെ എളുപ്പത്തിൽ തീർപ്പാക്കാൻ സാധിക്കുന്ന ഒന്നായിരുന്നില്ല ഈ യുദ്ധം. ഗറില്ലാ പോരാട്ട മുറികളിലൂടെ ഹൂതികൾ തിരിച്ചടിച്ചതോടെ പോരാട്ടം വൻതോതിലുള്ള പ്രാദേശിക നിഴൽ യുദ്ധമായി മാറുകയായിരുന്നു.
യമനിലെ സായുധ പോരാട്ടം പിന്നീട് സൗദി അറേബ്യയുടെ ആഭ്യന്തര മേഖലകളിലേക്കും വ്യവസായ കേന്ദ്രങ്ങളിലേക്കും വരെ പടർന്നുപിടിക്കുന്ന കാഴ്ചയ്ക്കാണ് ലോകം സാക്ഷ്യം വഹിച്ചത്. വിലകുറഞ്ഞതും എന്നാൽ അത്യാധുനികവുമായ ഡ്രോണുകളും മിസൈലുകളും ഉപയോഗിച്ച് സൗദിയിലെ അരാംകോ എണ്ണ ശുദ്ധീകരണ ശാലകൾ, വിമാനത്താവളങ്ങൾ, സൈനിക താവളങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് നേരെ ഹൂതികൾ നിരന്തരം ആക്രമണങ്ങൾ അഴിച്ചുവിട്ടു. ഇത് ലോക വിപണിയിലെ എണ്ണ വിലയെയും സൗദിയുടെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയെയും പ്രതികൂലമായി ബാധിച്ചു. മാത്രമല്ല, അറേബ്യൻ കടലിനെയും ചുവപ്പുകടലിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തന്ത്രപ്രധാനമായ പാതകളിൽ ചരക്കുകപ്പലുകൾക്ക് നേരെ ഹൂതികൾ നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര വാണിജ്യ മേഖലയിൽ വലിയ ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു.
വർഷങ്ങൾ നീണ്ട ഈ പോരാട്ടം യമനിൽ ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ മാനുഷിക ദുരന്തങ്ങളിലൊന്നാണ് വിതച്ചത്. പതിനായിരക്കണക്കിന് സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യർ ബോംബാക്രമണങ്ങളിലും വെടിവെപ്പുകളിലും കൊല്ലപ്പെടുകയോ പരിക്കേൽക്കുകയോ ചെയ്തു. രാജ്യത്തെ പകുതിയിലധികം ആശുപത്രികളും വിദ്യാലയങ്ങളും പൂർണ്ണമായും തകർന്നു. കുടിവെള്ളമില്ലായ്മയും കടുത്ത ഭക്ഷ്യക്ഷാമവും പട്ടിണിയും മൂലം ലക്ഷക്കണക്കിന് കുട്ടികളാണ് നിത്യേന മരണത്തെ മുഖാമുഖം കാണുന്നത്. തകർന്നടിഞ്ഞ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ അഭാവവും കാരണം ഇന്ന് യമനിലെ ഭൂരിഭാഗം ജനങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര സന്നദ്ധ സംഘടനകൾ നൽകുന്ന സഹായങ്ങളെ മാത്രം ആശ്രയിച്ചാണ് ജീവൻ നിലനിർത്തുന്നത്.
ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെയും (UN) വിവിധ അന്താരാഷ്ട്ര രാജ്യങ്ങളുടെയും ഇടപെടലുകളെ തുടർന്ന് പലപ്പോഴും താത്കാലിക വെടിനിർത്തലുകൾ പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുകയും ചർച്ചകൾ നടക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ശാശ്വതമായ ഒരു സമാധാനം ഇപ്പോഴും അകലെയാണ്. മേഖലയിൽ സ്വാധീനം ഉറപ്പിക്കാനുള്ള പ്രധാന ശക്തികളുടെ രാഷ്ട്രീയ മത്സരങ്ങളും, പ്രാദേശിക വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളും സമാധാന നീക്കങ്ങൾക്ക് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. യമനിൽ വ്യക്തമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പരിഹാരം സാധ്യമാവുകയും എല്ലാ കക്ഷികളും ആത്മാർത്ഥമായി സഹകരിക്കുകയും ചെയ്താൽ മാത്രമേ സൗദി അറേബ്യ ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ പ്രദേശത്ത് ശാശ്വത സമാധാനവും സുരക്ഷയും കൈവരിക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ.
